पुरातत्व विद्येसह अनेक विषयांत स्वारस्य!

[सर सय्यद अहमद खान जयंती विशेष] सय्यद अहमद खान सरांना इतिहास, राजकारण, पुरातत्त्वविद्या, पत्रकारी, साहित्य अशा अनेक विषयांमध्ये स्वारस्य होते. बरानीचे तारीख-इ-फिरोझशाही, अबुल फज्लची आइन-ए-अकबरी, जहांगीरचे तुझुक हे ग्रंथ त्यांनी संपादित केले. बायबलवर त्यांनी भाष्य लिहिले- तबियिन-उल-कलाम. धर्मांच्या तौलनिक अभ्यासाचा हा पहिला प्रयत्न मानला जातो. १८५७च्या उठावानंतर त्यांनी लिहिलेले हिस्टरी

राष्ट्रीय एकात्मता प्रबोधक: वंद.तुकडोजी!

[वंद.राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज पुण्यतिथी सप्ताह विशेष] तुकडोजी महाराज हे आधुनिक काळातील महान संत होते. आडकोजी महाराज हे त्यांचे गुरू. गुरुजींनी त्यांचे मूळचे माणिक हे नाव बदलून तुकडोजी असे केले. विदर्भात त्यांचा विशेष संचार असला तरी महाराष्ट्रभरच नव्हे तर देशभर हिंडून ते आध्यात्मिक, सामाजिक व राष्ट्रीय एकात्मतेचे प्रबोधन करीत होते. एवढेच

कामगार प्रश्नांची जाणीव असलेले धर्मानंद कोसंबी!

(पं.धर्मानंद कोसंबी जयंती विशेष) जे बौद्ध धर्माचे जगद्‍‍‌विख्यात पंडित होते. पाली भाषा, बौद्ध तत्त्वज्ञानाचे अभ्यासक आणि प्रचारक या दृष्टीने ज्यांचे भारतीय विद्याभ्यासाच्या इतिहासात फार महत्त्वाचे आणि उच्च दर्जाचे स्थान आहे. ज्यांच्या चरित्रसह पाली भाषा व बौद्ध तत्त्वज्ञानाच्या अध्ययनासाठी त्यांनी केलेले प्रयत्नही फार रंजक आणि बोधक आहेत, त्या आचार्य धर्मानंद दामोदर

सत्यशोधक समाज

(२४ सप्टेंबर – सत्यशोधक समाज स्थापना दिवस विशेष लेख) आपल्या देशातील अनेक समाजसुधारकांनी वेगवेगळ्या पंथ तथा संस्थांची स्थापना केली.आर्य समाज, ब्राह्मो समाज,भारत सेवक समाज, प्रार्थना समाज . मात्र, यामध्ये बहुजनांचे हित होईल, अंधश्रद्धा कर्मकांडातून समाज बाहेर पडेल, असे फार काही नव्हते.सामाजिक अन्यायाविरुद्ध लढा देण्यासाठी, धर्माच्या नावाखाली होणाऱ्या शोषणाचा प्रतिकार करण्यासाठी,

कर्मवीर भाऊराव पाटील – एक महान समाज सुधारक

“जो फक्त वर्षाचा विचार करतो तो धान्य पेरतो,जो दहा वर्षाचा विचार करतो तो झाडे लावतो,जो आयुष्यभराचा विचार करतो तो माणसे जोडतो आणि जे माणसं जोडतात तेच आयुष्यात यशस्वी होतात.”महाराष्ट्रातील आर्थिक,शैक्षणिक,सामाजिक आणि राजकीय क्षेत्रात आमूलाग्र क्रांती घडविण्याचे काम कर्मवीर भाऊराव पाटील यांनी रयत शिक्षण संस्थेच्या माध्यमातून केले.स्वतः सहावी शिकलेल्या कर्मवीरांनी बहुजन

शेतकऱ्यांनी जगाव कसं?

सोयाबीन हे महाराष्ट्रातील मुख्य पिकांपैकी एक पिक.बहुस़ख्य शेतकरी तुर व सोयाबीन याच मुख्य पिकांची लागवड करतात.यंदा सोयाबीन पेरणीच्या आधी सोयाबीनला चांगला भाव होता,पण शेतकर्याचा माल निघताच सोयाबिनचे भाव पडले. साधारणपणे १० हजार प्रती क्विंटल दर होता सोयाबिनचा. दोन दिवसांपूर्वीच तो ८२०० झाला. काल त्यात मोठी घसरण होवून प्रती क्विंटल ५५००

अस्पृश्यता निवारण : वास्तव अनुभव कथन!

(प्रा.श्री.म.माटे जयंती विशेष) प्रा.श्रीपाद महादेव माटे हे बहुविध स्वरूपाचे ललित आणि वैचारिक लेखक, स्वतंत्र प्रज्ञेचे शैलीकार साहित्यिक, ज्ञानोपासक, वक्ते, शिक्षक, नामवंत प्राध्यापक, अस्पृश्यता विरोधी कार्यकर्ते, कृतिशील, निष्ठावंत समाजसेवक होते. त्यांचे शिक्षण सातारा व पुणे येथे एमए.पर्यंत झाले. ते सन १९३५-४६ या कालखंडात पुण्याच्या सर परशुरामभाऊ महाविद्यालयात इंग्रजीचे व मराठीचे प्राध्यापक

” माझे गुरू,माझे मार्गदर्शक “

गुरुपौर्णिमेचे औचित्य साधून आज जाणून घेऊ माझे मार्गदर्शक माननीय देवेंद्र भुजबळ यांचा प्रेरणादायी जीवन प्रवास व संघर्षमय कहाणी…….. देवेंद्र भुजबळ सर हे मूळचे विदर्भातील अकोल्याचे.वडील हयात असताना चौथी पर्यंत शिक्षण अगदी व्यवस्थित झाले. पण……..पुढे लहान वयातच वडिलांचे छत्र हरपले. त्यामुळे आर्थिक स्थिती बिघडली. सातवी पर्यंत शिक्षण कसेबसे पूर्ण झाले. पुढे

माझ्या प्रशिक्षणाची गोष्ट-3 री

यापूर्वी प्रशिक्षणाबाबतचे दोन प्रसंग सांगितले आहेत. परिविक्षाधीन उपजिल्हाधिकारी म्हणून मार्च1983 मध्ये वर्धा जिल्यात प्रशिक्षणासाठी रुजू झालो होतो. पहिला प्रसंग देवळी च्या तलाठी सोबतच्या ट्रेनिंग चा आणि दुसरा जिल्हाधिकारी यांच्यासोबतच एक मानवी संवेदनशील वर्तणुकीचा प्रसंग . 2. तलाठ्याकडील ट्रेनिंग पूर्ण झाल्यावर दुसरा टप्पा हिंगणघाट तहसील येथे सुरू झाला. रेव्हेन्यू इन्स्पेक्टर चे

विश्वात आद्य शून्य संशोधक : आर्यभट्ट !

[आर्यभट्ट जयंती विशेष] जगात पहिल्यांदाच शून्य संशोधक आर्यभट हे भारताचे एक महान खगोलशास्त्रज्ञ, गणितज्ञ व भारतीय खगोलशास्त्राचे प्रणेते होते. त्यांनी वयाच्या अवघ्या २३व्या वर्षीच आर्यभट्टीय हा ग्रंथ लिहिला. त्यांचे बालपण व उर्वरित आयुष्यकाळ पाटलीपुत्र याच नगरीत गेले. खगोलशास्त्रज्ञ म्हणून त्यांचे कर्तृत्व असामान्य आहे. आर्यभट्टांचा जन्म दि.१२ जून ४७६ रोजी तेव्हाच्या

©️ALL RIGHT RESERVED